Image default
ECONOMY

Αναβάθμισε την Ελλάδα σε ΒΒ η Fitch

Σε ΒΒ από ΒΒ- αναβάθμισε την αξιολόγηση του ελληνικού αξιόχρεου η Fitch Ratings, διατηρώντας μάλιστα θετικό outlook.

Οπως αναφέρει ο οίκος, η βιωσιμότητα του ελληνικού χρέους συνεχίζει να βελτιώνεται, υποστηριζόμενη από το σταθερό πολιτικό πλαίσιο, τη διατηρήσιμη αύξηση του ΑΕΠ και το ιστορικό δημοσιονομικής υπεραπόδοσης σε σχέση με τους στόχους. 

Το θετικό outlook αντανακλά τις βελτιωμένες προοπτικές πολιτικής σταθερότητας και υλοποίησης πολιτικών μετά και τις εκλογές του Ιουλίου, αλλά και τη μεγαλύτερη βεβαιότητα ότι το χρέος θα συνεχίσει να υποχωρεί με θετικό ρυθμό. 

Ο οίκος στην ανάλυσή του θεωρεί σίγουρο ότι θα υπάρξει συμφωνία με τους θεσμούς για τους στόχους των πλεονασμάτων. 

Η θέση της Ελλάδας 

H απόσταση της Ελλάδας από την επενδυτική βαθμίδα είναι πλέον δυο βαθμίδες όσον αφορά τη Fitch, τρεις βαθμίδες όσον αφορά τον S&P, τον DBRS και και τέσσερις βαθμίδες στην περίπτωση του Moody’s.

Τόσο ο S&P όσο και ο DBRS έχουν προαναγγείλει ως πιθανή μία περαιτέρω αναβάθμιση της Ελλάδας. Σε ανακοίνωσή του στις 25 Οκτωβρίου για την αναβάθμιση της Ελλάδας στη βαθμίδα ΒΒ- από Β , ο S&P ανέφερε ότι είναι πιθανόν να προχωρήσει σε νέα αναβάθμιση του επόμενους 12 μήνες.

Σε αντίστοιχο μήκος κύματος κινήθηκε και ο DBRS, που διατήρησε την 1η Νοεμβρίου το ελληνικό αξιόχρεο στη βαθμίδα ΒΒ (χαμηλή), αλλά αναβάθμισε την προοπτική του σε θετική από σταθερή.

Ο Moody’s μείωσε πέρυσι το Μάρτιο την απόστασή του από τις αξιολογήσεις των άλλων οίκων, προχωρώντας σε αναβάθμιση κατά δύο βαθμίδες, σε Β1 σταθερό με σταθερή προοπτική από Β3 με θετική προοπτική.

H εικόνα της οικονομίας

Η κυβέρνηση του Κυριάκου Μητσοτάκη καταγράφει πρόοδο στη μείωση της φορολόγησης εργασίας και κεφαλαίων και έχει ξεκινήσει να αντιμετωπίζει τα προβλήματα με την ποιότητα ενεργητικού των τραπεζών. Επίσης, καταβάλλει προσπάθειες να κινητοποιήσει το πρόγραμμα αποκρατικοποιήσεων. Οπως εκτιμά η Fitch, οι κινήσεις αυτές βελτιώνουν τις μακροοικονομικές προοπτικές και ενισχύουν την πεποίθηση ότι οι σχέσεις με τους δανειστές θα παραμείνουν εποικοδομητικές. Για την ώρα, αναφέρει ο οίκος, διατηρούμε την εκτίμηση για τάση αύξησης του ΑΕΠ κατά 1,2% αλλά η σημαντική πρόοδος στη μεταρρυθμιστική ατζέντα της κυβέρνησης μπορεί να βελτιώσει τις μεσοπρόθεσμες αναπτυξιακές προοπτικές.

Η Fitch τονίζει ότι έχει περισσότερη βεβαιότητα ότι η δημοσιονομική στάση της χώρας θα παραμείνει “συνετή”. Αναμένει ότι το πρωτογενές πλεόνασμα του 2019 θα ανέλθει στο 4%, πάνω από το στόχο του 3,5%, σημειώνοντας ότι είναι το τέταρτο συνεχόμενο έτος υπεραπόδοσης. Προβλέπει ότι το πρωτογενές πλεόνασμα θα υποχωρήσει στο 3,5% φέτος και στο 2,5% το 2021 ενώ σημειώνει την πρόθεση της κυβέρνησης να επαναδιαπραγματευθεί τους στόχους για τα πλεονάσματα, προσθέτοντας ότι μια μείωση του στόχου κατά 1% του ΑΕΠ μπορεί να παράσχει σημαντική ώθηση στην οικονομία. 

Το χρέος 

Το ελληνικό χρέος αναμένεται να συνεχίσει να μειώνεται σταθερά από το υψηλό του 181,2% του ΑΕΠ το 2018 στο 161% ως το 2021. Αν και το χρέος αναμένεται να παραμείνει υψηλό για παρατεταμένη χρονική περίοδο,υπάρχουν παράγοντες που μετριάζουν την επίπτωση στη βιωσιμότητά του. Το κόστος εξυπηρέτησης είναι μικρό, με το 94% του χρέους να έχει σταθερό επιτόκιο, κάτι που το καθιστά προστατευμένο σε επιτοκιακές κινήσεις, ενώ η μέση ωρίμανση, στα 21 χρόνια, είναι μεταξύ των υψηλότερων ανάμεσα στις χώρες που καλύπτει η Fitch. Ο λόγος πληρωμών τόκων προς έσοδα, στο 6,2%, είναι αρκετά χαμηλότερα των μέσων όρων χωρών με αξιολόγηση ΒΒ και ΒΒΒ (7,8% και 7,1% αντίστοιχα). Τα ονομαστικά επιτόκια είναι πολύ χαμηλότερα από τις περισσότερες χώρες της ευρωζώνης. Επιπλέον η Ελλάδα καθιερώνει την παρουσία της στις αγορές κεφαλαίων, ενισχύοντας την ευελιξία της στη χρηματοδότηση του χρέους. 

Η Fitch αναβάθμισε και το «ταβάνι» χώρας στο ΒΒΒ από ΒΒΒ-, μετά και την πλήρη άρση των capital controls το Σεπτέμβριο. 

Η ανάπτυξη 

Η ανάκαμψη της ελληνικής οικονομίας ενισχύθηκε το 2019, με το ΑΕΠ να ενισχύεται κατά 2,2 σε αδύναμο εξωγενές περιβάλλον. Ο κλάδος των εξαγωγών αποδείχθηκε ιδιαίτερα ανθεκτικός ενώ οι δείκτες κλίματος βρίσκονται σε πολυετή υψηλά. Ο οίκος αναμένει ανάπτυξη 2,5% το 2020 και το 2021. Η εγχώρια ζήτηση αναμένεται να στηριχθεί από την αύξηση των επενδύσεων, τη μείωση της ανεργίας, την αύξηση των διαθέσιμων εισοδημάτων και τη σταδιακή μείωση των μεγάλων πρωτογενών πλεονασμάτων.

Ωστόσο, μεσοπρόθεσμα, η εικόνα του ΑΕΠ εξαρτάται από την ανάκαμψη των επενδύσεων, που παραμένουν 62% χαμηλότερα από τα επίπεδα του 2008 και είναι οι μικρότερες στην ευρωζώνη (αναλογικά με το ΑΕΠ). Η τάση παραμένει αδύναμη, καθώς αυξήθηκαν μόλις κατά 2% σε ετήσια βάση το τρίτο τρίμηνο του 2019 και η Κομισιόν εκτιμά την αύξησή τους στο 0,6-2% ενώ το ΔΝΤ στο 0,9%. Η Fitch στα μοντέλα της για το χρέος, υποθέτει μια επιβράδυνση του ΑΕΠ στο 1,2% ως το 2027.

Όπως επισημαίνει ο οίκος η αξιολόγηση «ΒΒ» αντανακλά τα εξής βασικά στοιχεία:

Η Ελλάδα έχει υψηλό κατά κεφαλήν εισόδημα, το οποίο υπερβαίνει κατά πολύ τις μέσες τιμές στις κατηγορίες «ΒΒ» και «ΒΒΒ». Το προφίλ του κρατικού χρέους είναι εξαιρετικά ευνοϊκό και η δημοσιονομική απόδοση τα τελευταία τέσσερα χρόνια υπήρξε ισχυρή σε σχέση με άλλα κράτη στην κατηγορία.

Οι δείκτες διακυβέρνησης είναι επίσης σημαντικά ισχυρότεροι από τις περισσότερες χώρες που βρίσκονται σε μη επενδυτική βαθμίδα. Αυτά τα ατού αντισταθμίζονται από την αδύναμη μεσοπρόθεσμη αναπτυξιακή δυναμική, ένα εξαιρετικά υψηλό επίπεδο μη εξυπηρετούμενων δανείων στον τραπεζικό τομέα και υψηλό στοκ χρέους γενικής κυβέρνησης και καθαρού εξωτερικού χρέους.

Το μαξιλάρι ρευστότητας είναι υψηλό, στα 26,8 δισ. ευρώ (14,5% του ΑΕΠ) και έχει παραμείνει άθικτο μετά την έξοδο από το πρόγραμμα τον Αύγουστο του 2018. Καλύπτει τις ανάγκες χρηματοδότησης πέραν του 2021, προσφέροντας σημαντική υποστήριξη σε περίπτωση κινδύνων αναχρηματοδότησης.

Οι αποδόσεις των ελληνικών ομολόγων έχουν μειωθεί σημαντικά: το 10ετες είχε 1,4% στις αρχές του 2020 από 4,3% ένα χρόνο νωρίτερα, ενώ η χώρα ολοκλήρωσε μια πρόωρη αποπληρωμή ακριβού χρέους προς το ΔΝΤ (2,7 δισ. ευρώ).

Ο προϋπολογισμός του 2020 περιλαμβάνει πακέτο φιλικών προς την ανάπτυξη μέτρων (0,6% του ΑΕΠ) που στοχεύει στη μείωση φόρων και την αύξηση των κοινωνικών παροχών προς τις οικογένειες.

Η δημοσιονομική προσαρμογή από το 2015 ήταν αξιοσημείωτη αλλά στηρίχθηκε πολύ στα φορολογικά έσοδα και την υποεκτέλεση κεφαλαιακών δαπανών. Κατά την άποψη της Fitch ο προϋπολογισμός του 2020 συνιστά ένα βήμα προς την εξισορρόπηση του δημοσιονομικού μίγματος.

Η ευρύτερη στροφή από τους φόρους στην εργασία και το κεφάλαιο προς λιγότερο στρεβλωτικούς φόρους (π.χ. περιουσία) μπορεί να δώσει τη δυνατότητα να στηριχθούν οι ιδιωτικές επενδύσεις και η απασχόληση.

Οι τράπεζες

Η βελτίωση των όρων χρηματοδότησης του κράτους και των τραπεζών άνοιξε το δρόμο για την πλήρη άρση των capital controls τον περασμένο Σεπτέμβριο, θυμίζει ο οίκος. Η χρηματοδότηση και το προφίλ ρευστότητας των τραπεζών συνεχίζει να βελτιώνεται, βοηθούμενο από την εισροή καταθέσεων και την καλύτερη πρόσβαση σε χρηματοδότηση από την αγορά, στηριγμένη από την επιστροφή της εμπιστοσύνης μεταξύ καταθετών και επενδυτών. Τα μαξιλάρια ρευστότητας είναι ακόμα σχετικά χαμηλά, αλλά αυξάνουν. Οι δείκτες κεφαλαιακής επάρκειας των τραπεζών είναι υψηλότεροι από τις ελάχιστες απαιτήσεις, αλλά η κεφαλαιακή εικόνα παραμένει υψηλά ευάλωτη σε σοκ που σχετίζονται με την ποιότητα ενεργητικού. Η βελτίωση, όμως των αξιών στο real estate στηρίζει την αξία των εγγυήσεων και την όρεξη των επενδυτών για υπό πίεση ελληνικό ενεργητικό.

Η εικόνα σε ότι αφορά τα οικονομικά στον εξωτερικό τομέα συνιστούν αδυναμία για την αξιολόγηση. Το καθαρό εξωτερικό χρέος (123% του ΑΕΠ) και η καθαρή διεθνής επενδυτική θέση (-134% του ΑΕΠ) είναι σημαντικά χειρότερα από το μέσο όρο της κατηγορίας «ΒΒ» (19% και -25% του ΑΕΠ). Οι κίνδυνοι μετριάζονται από το μεγάλο ποσοστό των χρεών που οφείλονται σε επίσημους πιστωτές αλλά ο μεγάλος όγκος εκθέτει την χώρα στους κινδύνους από το κλίμα στις αγορές. Το ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών έχει βελτιωθεί σημαντικά (-2,5% του ΑΕΠ το 2019 από 14,5% το 2008) αλλά παραμένει αρνητικό εξαιτίας της μεγάλης συμμετοχής των εισαγωγών στις ελληνικές εξαγωγές.

Η βελτιωμένη διεθνής ανταγωνιστικότητα, μια ισχυρή αύξηση στις τουριστικές αφίξεις και το μίγμα των εξαγωγών αγαθών (τείνουν να είναι λιγότερο ευαίσθητες σε κυκλικές κινήσεις της εξωτερικής ζήτησης) έχουν υποστηρίξει την αύξηση των εξαγωγών (9,5% το τρίτο τρίμηνο του 2019).

Τι φέρνει αναβάθμιση και τι υποβάθμιση

Εξελίξεις που θα μπορούσαν από μόνες τους ή αθροιστικά να οδηγήσουν σε θετική δράση σε ότι αφορά την αξιολόγηση είναι:

* Διατηρήσιμο σερί μείωσης του κυβερνητικού χρέους και μεγαλύτερη εμπιστοσύνη ότι η οικονομική ανάκαμψη θα συνεχιστεί.

* Συνεπές σερί συνετής οικονομικής και δημοσιονομικής πολιτικής, υποστηριζόμενης από λειτουργική σχέση με τον επίσημο τομέα και σταθερό πολιτικό περιβάλλον.

* Μειωμένοι κίνδυνοι αποκρυστάλωσης των ρίσκων του τραπεζικού τομέα σε ότι αφορά τον ισολογισμό του δημοσίου.

Εξελίξεις που θα μπορούσαν από μόνες τους ή αθροιστικά να οδηγήσουν σε αρνητική δράση σε ότι αφορά την αξιολόγηση είναι

* Χαλάρωση της δημοσιονομικής πολιτικής που υπονομεύει την εμπιστοσύνη στην βιωσιμότητα του κρατικού χρέους.

* Αρνητικές εξελίξεις στον τραπεζικό τομέα που θα αυξήσουν τους κινδύνους για την πραγματική οικονομία και τα δημόσια οικονομικά.

* Επανεμφάνιση διατηρήσιμων μεγάλων ελλειμμάτων ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών και περαιτέρω αποδυνάμωση της καθαρής εξωτερικής θέσης.

Βασικές παραδοχές

Η Fitch υπολογίζει ότι Ελλάδα και πιστωτές θα συμφωνήσουν σε μείωση του στόχου για τα πρωτογενή πλεονάσματα από το 2021. Ευρύτερα εκτιμά ότι η κυβέρνηση θα διατηρήσει μια παραγωγική σχέση με τους πιστωτές. Αυτό μειώνει τους κινδύνους αντιπαράθεσης που στο παρελθόν δημιούργησαν αστάθεια.

Στον υπολογισμό της δυναμικής του χρέους, η Fitch εκτιμά ότι δεν θα μειωθεί το μαξιλάρι ρευστότητας. Η χρήση του θα οδηγούσε σε μεγαλύτερη υποχώρηση του όγκου του χρέους απ’ όσο είναι το βασικό σενάριο του οίκου.

Σταϊκούρας: Είμαστε πιο κοντά στο investment grade 

Οπως δήλωσε μετά την κίνηση της Fitch ο υπουργός οικονομικών Χρήστος Σταϊκούρας, «ο οίκος αξιολόγησης Fitch προχώρησε στην αναβάθμιση της πιστοληπτικής ικανότητας της χώρας. Επίσης, αναβάθμισε την προοπτική της Ελλάδας από «σταθερή» σε «θετική». Η εξέλιξη αυτή τοποθετεί το αξιόχρεο της χώρας πιο κοντά στην επενδυτική βαθμίδα.

Η αναβάθμιση αυτή αντανακλά την βελτίωση των προοπτικών, την ενίσχυση της σταθερότητας και την τόνωση της εμπιστοσύνης στην Ελλάδα, μετά τις βουλευτικές εκλογές του Ιουλίου.

Η Ελληνική Κυβέρνηση σημείωσε ταχεία πρόοδο στη μείωση των φορολογικών συντελεστών νοικοκυριών και επιχειρήσεων, έχει προχωρήσει στην ενίσχυση της σταθερότητας του τραπεζικού συστήματος, έχει προωθήσει το πρόγραμμα αποκρατικοποιήσεων, ακολουθεί μία συνετή, φιλο-αναπτυξιακή δημοσιονομική πολιτική και βελτιώνει τη βιωσιμότητα του δημοσίου χρέους.

Η αναβάθμιση αυτή είναι ιδιαίτερα θετική για την οικονομία και τη χώρα. Όμως, δεν εφησυχάζουμε. Συνεχίζουμε, με σταθερά και γοργά βήματα για την ανασυγκρότηση της οικονομίας και τη βιώσιμη ανάπτυξή της, με όρους κοινωνικής δικαιοσύνης. Η χώρα πάει μπροστά, με αυτοπεποίθηση, σιγουριά και ασφάλεια!».

Related posts

ΣΕΒ: Μία στις δύο θέσεις εργασίας απειλείται από τις νέες τεχνολογίες

money

Σε ποιον κλάδο του ηλεκτρονικού εμπορίου είναι ουραγός η Ελλάδα

money

Συμφωνία της ΕΡΤ με την EBU για αθλητικές διοργανώσεις

money

120 δόσεις: Ποιοι οφειλέτες κερδίζουν, ποιοι εξαιρούνται από το νέο σχήμα

money

Διευκολύνσεις από την Εφορία σε όσους επλήγησαν από φυσικές καταστροφές

money

Κτηματολόγιο: Διευκρινήσεις για τα δικαιώματα ιδιοκτησίας από κληρονομιά και χρησικτησία

money